Tasarım
Öğeleri
- Çizgi
- Sekil
- Alan
- Boyut
- Doku
- Renk
- Yön
- Ölçü
- Ton
Çizgi: Çizgi gözü belirli
bir alanda ya da bir alan etrafında hareket ettirerek dikkatli bir yol boyunca
sürükleyen veya bir noktaya çeken tek boyutlu bir yapıdır. Dikkati belirli bir
noktaya çekebildiği gibi belirli bir yolun izlenmesini de sağlayabilir. Şekilleri
ayırma ve birleştirme işlevi görürler.
Şekil: Şekil bir yüzey
üzerine yaratılan iki boyutlu biçimlerdir. Kendine bağlanan bir çizgi, bir
şekil oluşturur. Şekiller anlamlı bir bütün oluşturmak için bir araya gelebilir.
Şekiller kimi zaman herhangi bir cismin sadece kenar çizgileri ile
görüntülenmesinde kullanılırlar. Bunu siluet olarak ifade etmek de mümkündür.
Alan :Görsel materyallerde alan
kullanımı materyalin anlaşılabilir olması açısından büyük önem taşır. Alan, boş veya dolu
olarak ikiye ayrılır. Bir tasarımda boş alanların dağılımı, görsel öğelerin
yerleştirilmesi
kadar önemlidir. Görsel ögeler ve
kelimeler etrafında bırakılan boş
alanlar kalabalık, karışık duygusuna
engel olur
Boyut :Görsel tasarım içerisinde
kullanılan bir cismin boyutu çoğu zaman yanıltıcı olabilir. Boyut algısı,
algılanan uzaklıkla ve algılanan uzaklıktaki boyutla ilişkilidir.
Doku: Görselin hem daha gerçekçi gözükmesine, hem de zeminle cisim
arasında oluşan farklılık sayesinde daha rahat algılanmasına yardımcı olur. Malzemelerin özelliğine
bağlı olarak değişkenlik gösterir. Düz, pürüzlü, mat, parlak,
saydam ve renkli malzemeler olabilir.
(Örneğin; asetat , renkli karton, kağıt vb.)
Renk: Görsel materyallerde önemli bir unsur olmakla birlikte etkililiği
bilinçli kullanılmasına bağlıdır. Günümüz eğitim teknolojileri kapsamında
kullanılan araç gereçler –özellikle yansıtım (projeksiyon) cihazları –materyallerdeki
renk kullanımını daha da önemli hale getirmektedir.
Yön:Çizgiler veya üç boyutlu cisimler konumları ile bir takım yönler
gösterir. Yatay ve dikey
yönler arasında birçok ara konumda yön vardır. Yönleri birbirini kesen ve dik
durumda olan çizgi ve biçimler zıt ve aykırı
sayılır. Birbirine yakın uygunluk ve paralelde olanlar ise uygun durumda kabul edilir.
Ölçü:Ölçü ve oran, görsel sanatlarda çok kullanılan bir kavramdır. İnsan
genel olarak her şeyi
kendisine göre ölçülendirir. Kendi değerinin ve ölçü bilincinin dışına taşan
oranlar, insanı rahatsız eder. Buna
göre ölçü; iki büyüklük arasındaki birimsel ilişkidir diyebiliriz.Tasarımda
önemli olan biçimlerin amaca uygun olarak uyumlu ve dengeli ve estetik düzeni
ortaya koyabilmesidir.
Ton: Tasarım yüzeyleri üzerinde en fazla izlenen tonlar; grinin çeşitlemeleri ve siyahtır. Gri tonlar genellikle görsel imgenin yarım ton reprodüksiyon tekniğiyle tramlanması yöntemiyle elde edilmektedir. Ton ve çizgi; tasarımda kontrast oluşturan elemanlardır.
Tasarım İlkeleri
- · Bütünlük
- · Denge
- · Vurgu
- · Hizalama
- · Yakınlık
- · Tutarlılık
- · Oran- Orantı
Bütünlük: Bir görseli meydana
getiren öğelerin bir bütün olarak görünmesini sağlayan, öğeler arasındaki
ilişkidir. Yararı olmayan hiçbir yazı, şekil, resim vb. unsur bulunmamalıdır. Bütünlüğü
oluşturacak olan ilişkinin kurulabilmesi için bir önceki konuda bahsedilen
tasarım öğelerinden (çizgi, şekil, renk, vb.) faydalanılır.
Denge: Öğretim
materyalleri üzerinde denge, yatay ve dikey eksenin her iki tarafına görseli
oluşturan öğelerin eşit olarak dağıtılması ile oluşturulur. Dengenin olmadığı
görselde öğeler birbirinin üzerine veya ekranın bir tarafına yığılmış biçimde
gözükür. Dengenin olmadığı görselde öğeler birbirinin üzerine veya ekranın bir
tarafına yığılmış biçimde gözükür.
Vurgu: Materyalde kullanılan görsellerin belirli bir bölümüne dikkat
çekilmek istenebilir. Öğeyi ilgi merkezi haline getirebilmek için kullanılan
farklı teknikler bulunmaktadır.
·
Ok ve benzeri yön gösteren çizgilerin ve
şekillerin kullanılması.
·
Odaklanılacak öğenin
farklı şekilde boyutlandırılması.
·
Farklı renk ve doku
kullanımları
Hizalama: Görsel materyallerin daha kolay
algılanmasında, öğeler arasında kurulan ilişkilerin daha rahat anlaşılmasında
önemli rol oynar. Materyal içinde düzenli bir şekilde yerleştirilmiş öğeler
öğrenmede de kolaylık sağlar. Öğeler arası hizalamanın yanı sıra tüm öğelerin
materyale göre hizalanmasına da özen gösterilmelidir.
Yakınlık:Öğelerin arasındaki ilişkiyi öğelerin
birbirleri arasındaki uzaklıkları ve yakınlıkları belirler. Birbirleri ile yakın
öğeler ilişkili uzak olan öğeler ise ilişkisiz olarak anlamlandırılırlar.
Tutarlılık: Bazı unsurların sayfa ya da materyal boyunca
aynı sistematikte sürdürülmesidir. Bu sayede parçalar arasında birliktelik
sağlanarak görsel bir anahtar sunulmuş olur. Tekrarlama ile aynı parçalar
birleştirilir ve okuyucunun gözünün parça üzerine odaklanması sağlanır.
Oran- Orantı:Oran boyut ile şekil arasındaki ilişkidir.İyi
bir orantı için şekillerin boyutlarının iyi değerlendirilmesi gerekir.
KAYNAKÇA
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder